REKLAMA INLINE

Wspominając w ostatnich dniach naszych zmarłych bliskich, pamiętajmy też o tych, którzy walczyli o Ojczyznę i często oddali za nią życie. Przypomnijmy kilku z nich – tych, którzy wrócili wreszcie do zbiorowej świadomości Polaków, ale i tych mniej znanych.


Marian Bernaciak „Orlik”

orlikPrzeprowadził ponad 20 akcji bojowych przeciwko Niemcom. 26 lipca 1944 r. zajął samodzielnie Ryki. 24 kwietnia 1945 r. rozbroił Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego (PUBP) w Puławach i uwolnił 107 więźniów. 1 maja rozpędził w Kocku komunistyczny wiec, organizując… wiec antykomunistyczny. 27 lipca uwolnił z transportu pod Bąkowcem ok. 120 więźniów. 24 czerwca 1946 r. otoczony przez oddział KBW w okolicy wsi Piotrówek, dwukrotnie ranny podczas próby przebicia się z okrążenia, popełnił samobójstwo. W III RP w rodzinnej wsi Zalesie stanął upamiętniający go pomnik. Prezydent RP Lech Kaczyński nadał mu pośmiertnie Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski. Miał 29 lat.


Hieronim Dekutowski „Zapora”

zaporaW czasie niemieckiej okupacji cichociemny, przeprowadził 83 akcje bojowe i dywersyjne. Podczas sowieckiej okupacji jego poakowski oddział samoobrony WiN na Lubelszczyźnie dokonał szeregu brawurowych akcji odwetowych na NKWD, UB, KBW i MO. Np. 26 kwietnia 1945 r. opanował Janów Lubelski, uwalniając więźniów. „Zaporczyków” wydał kapuś. Zostali oni aresztowani podczas próby przekroczenia granicy, a następnie trafili na Rakowiecką, gdzie przez rok byli torturowani. Skazani w… mundurach Wehrmachtu (!) zostali zamordowani 7 marca 1949 r. „Zapora” miał 31 lat. 21 maja 1949 r. wydany przez kapusia w obławie w Dąbrówce zginął następca „Zapory”, Zdzisław Broński „Uskok”. Miał 37 lat.
21 października 1963 r. wydany przez kapusia w obławie w Majdanie Kozic Górnych zginął podwładny „Uskoka” Józef Franczak „Lalek” – ostatni żołnierz II RP. Miał 45 lat.


Jan Dubaniowski „Salwa”

salwaKomendant Okręgu Bocheńskiego NSZ. W jednym z raportów (kwiecień 1946 r.) określił główne zadania swojego oddziału o nazwie „Żandarmeria”: paraliżowanie działalności władz komunistycznych, przygotowanie się do antysowieckich działań dywersyjnych na wypadek wybuchu nowej wojny i likwidacja pospolitych szajek bandyckich nękających ludność. Zamordowany przez UB we wrześniu 1947 r. Miał 35 lat.

 


Stanisław Sojczyński „Warszyc”

warszycPrzed wojną nauczyciel języka polskiego i historii. W czasie okupacji niemieckiej, a potem sowieckiej rozbił więzienie w Radomsku, uwalniając więźniów. 19 stycznia 1946 r., w pierwszą rocznicę rozwiązania AK, utworzył Konspiracyjne Wojsko Polskie, liczące kilka tys. żołnierzy. Razem z podkomendnymi został stracony 19 lutego 1947 r. w Łodzi. Nie ma grobu. Miał 37 lat.
Oskarżający go prokuratorzy – Czesław Łapiński i Kazimierz Graff – zmarli nieosądzeni. Ostatniego komendanta KWP, Jana Małolepszego „Murata”, komuna zamordowała w marcu 1949 r.


Zygmunt Szendzielarz „Łupaszka”

lupaszkaŻołnierz Września 1939 r., dowódca 5. a następnie 6. Wileńskiej Brygady AK. Walczył od Wileńszczyzny, przez Podlasie, Białostocczyznę, Warmię i Mazury po Pomorze. Zlikwidował ok. 60 posterunków MO, kilkanaście placówek UBP i Armii Czerwonej, w tym sowieckiego doradcę PUBP w Kościerzynie. W 1947 r. zaprzestał walki zbrojnej. Aresztowany na Podhalu, przez dwa i pół roku torturowany na Rakowieckiej. Skazany na osiemnastokrotną karę śmierci. Zamordowany 8 lutego 1951 r. Miał 41 lat.

 


Henryk Flame „Bartek”

bartek„Król Podbeskidzia”, dowódca największego zgrupowania niepodległościowego na Śląsku Cieszyńskim. 3 maja 1946 r. – w 155 rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja – zajął na dwie godziny Wisłę i urządził tam defiladę w pełni umundurowanych i uzbrojonych żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych. Przeprowadził ponad 300 akcji zbrojnych przeciw utrwalaczom „ludowej” władzy. Został zastrzelony w restauracji w Zabrzegu 1 grudnia 1947 r. Jego żołnierzy zwabiono na Opolszczyznę pod pozorem ewakuacji na Zachód i zamordowano. Do dziś IPN szuka ich szczątków. „Bartek” miał 29 lat.


Antoni Heda „Szary”

szaryŻołnierz słynnego mjr. Jana Piwnika „Ponurego”. W czasie niemieckiej okupacji zdobył więzienie w Starachowicach i Końskich, uwalniając tam kilkudziesięciu aresztowanych. W czasie okupacji sowieckiej rozbił więzienie w Kielcach (5 sierpnia 1945 r.). UB torturował i mordował jego braci i szwagrów. Karę śmierci zamieniono mu na dożywocie. Doradca kardynała Stefana Wyszyńskiego, członek „Solidarności”, w stanie wojennym internowany na Białołęce. W 2006 r. awansowany przez Lecha Kaczyńskiego na stopień generała brygady. Zmarł w 2008 roku.


Kazimierz Kamieński „Huzar”

huzarWalczył od września 1939 r., z Niemcami, potem z Sowietami, ostatni dowódca 6 Brygady Wileńskiej AK. W Wysokiem Mazowieckiem przeprowadził konną paradę swojego oddziału.
Aresztowany w 1952 r., po nawiązaniu kontaktu z V Komendą WiN, która była ubecką prowokacją. Po brutalnym śledztwie 26 marca 1953 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie na sesji wyjazdowej w Łapach skazał go w trybie doraźnym na sześciokrotną karę śmierci. Stracony 11 października 1953 r. w więzieniu w Białymstoku. Miał 34 lata.


Józef Kuraś „Ogień”

ogien„Król Podhala”. Gdy Niemcy spalili mu rodzinę, zmienił pseudonim z „Orła” na „Ogień”. Z Sowietami walczył tak skutecznie, że Eugeniusz Wojnar (ówczesny instruktor propagandy w Komitecie Powiatowym PPR w Nowym Targu, później geolog) pisał po latach, że „Ogień wówczas panował w terenie, stanowił siłę, miał swoje oddziały w każdym niemal zakątku”. (Post)komunistyczna propaganda do dziś robi z Kurasia mordercę cywilów i antysemitę. W lutym 1947 r. śmiertelnie postrzelony w obławie KBW. Nie ma grobu. Miał 32 lata.


Władysław Łukasiuk „Młot”

mlot„Nie obchodzą nas partie lub te czy owe programy. My chcemy Polski suwerennej, Polski chrześcijańskiej, Polski – polskiej” – czytamy w ulotce 6 Brygady Wileńskiej AK, którą dowodził na Podlasiu. Odznaczony Krzyżem Walecznych. Za jego głowę UB wyznaczyło 100 tys. złotych nagrody, wysyłając w teren setki agentów. Aż do czerwca 1949 r., kiedy zginął w nie do końca wyjaśnionych okolicznościach, nieuchwytny dla komunistów. Nie ma grobu. Miał 43 lata.


Anatol Radziwonik „Olech”

olechOstatni dowódca zorganizowanego podziemia niepodległościowego na utraconych Kresach II RP. Walczył na Nowogródczyźnie, za szczelnie zamkniętym sowieckim kordonem. „Nic dla siebie, wszystko dla Ojczyzny” – takie słowa zadedykował jednemu ze swoich partyzantów. Skuteczny obrońca polskiej ludności przed czerwonym terrorem i kolektywizacją. Nieuchwytny aż do połowy 1949 r., kiedy zginął w obławie. Nie ma grobu. Miał 33 lata.

 


Bracia Taraszkiewiczowie: „Jastrząb” i „Żelazny”

jasztrzabzelaznyLeon Taraszkiewicz „Jastrząb”, w czasie okupacji niemieckiej i sowieckiej za działalność konspiracyjną więziony na zamku w Lublinie. 18 lipca 1946 r. na trasie Chełm-Lublin zatrzymał samochód, którym podróżowała siostra Bolesława Bieruta z rodziną (wszystkich zwolniono). 22 października 1946 r. zdobył posterunki MO w Milejowie, Łęcznej i Cycowie, rozbroił oddział Wojsk Ochrony Pogranicza na trasie Włodawa-Chełm, a następnie opanował Włodawę, gdzie zajął posterunek MO i rozbił siedzibę PUBP, uwalniając ok. 100 więźniów.
Po śmierci 22-letniego Leona Taraszkiewicza „Jastrzębia” w styczniu 1947 r. dowództwo oddziału przejął jego brat – Edward Taraszkiewicz „Żelazny”. Jesienią 1948 r. podporządkował się dowódcy oddziałów na Lubelszczyźnie – kpt. Zdzisławowi Brońskiemu „Uskokowi”. Zginął w walce podczas obławy UB i KBW 6 października 1951 r. w Zbereżu nad Bugiem. Miał 30 lat.


Józef Zadzierski „Wołyniak”

wolyniakŻołnierz oddziału Narodowej Organizacji Wojskowej, a po wejściu Sowietów Narodowego Zjednoczenia Wojskowego por. Franciszka Przysiężniaka „Ojca Jana” (w kwietniu 1945 r. w Kuryłówce UB zabił strzałem w tył głowy jego 23-letnią żonę Janinę Przysiężniak, będącą w siódmym miesiącu ciąży; Przysiężniak był dwukrotnie aresztowany i skazany).
11/12 listopada 1946 r., podczas pacyfikacji KBW i wojska „Wołyniak” został ranny w rękę, w którą wdała się gangrena. 28/29 grudnia 1946 r. w Szegdach popełnił samobójstwo. Miał 23 lata. Pochowany konspiracyjnie na cmentarzu w Tarnawcu, gdzie 24 czerwca 1997 r. odsłonięto pomnik – dar amerykańskiego rzeźbiarza polskiego pochodzenia, Andrzeja Pityńskiego, autora słynnych polskich pomników w USA.


Antoni Żubryd „Zuch”

zuchMajor NSZ. Na podstawie kłamliwej książki Jana Gerharda „Łuny w Bieszczadach” nakręcono film „Ogniomistrz Kaleń”, przedstawiający Żubryda jako analfabetę i antysemitę. Niemiecki sąd specjalny w Krakowie skazał go na karę śmierci, ale Żubryd zbiegł z transportu. Potem walczył z Sowietami, chronił polską ludność przed UPA. Nie widząc dalszych szans, wraz z żoną Janiną, będącą w ósmym miesiącu ciąży, chciał przedrzeć się do Austrii. 24 października 1946 r. oboje zostali zamordowani przez Jerzego Vaulina, byłego żołnierza AK, później agenta UB i reżysera. Nie mają grobu. „Zuch” miał 28 lat.

3 KOMENTARZE

  1. I was excited to find this web site. I wanted to thank
    you for your time for this particularly wonderful read!!
    I definitely liked every part of it and i also have you saved as a favorite to look at new things
    on your site.

    Can I simply just say what a comfort to uncover someone that really understands what
    they are talking about over the internet. You certainly understand
    how to bring an issue to light and make it important.
    More people really need to look at this and understand this side of the story.

    I was surprised that you’re not more popular since you definitely
    have the gift.

    Excellent article. I certainly appreciate this site.
    Thanks!

    It’s difficult to find educated people about this subject,
    but you sound like you know what you’re talking about! Thanks

    You should be a part of a contest for one of the most useful websites on the internet.
    I will recommend this site!

    An intriguing discussion is worth comment. I do believe that you should
    write more on this subject matter, it might not
    be a taboo matter but usually people don’t
    discuss such topics. To the next! Best wishes!!

    Hey there! I simply would like to give you a big thumbs up for the great info you’ve got right
    here on this post. I’ll be coming back to your site for more soon.

    When I originally left a comment I appear to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and now every time
    a comment is added I recieve 4 emails with
    the exact same comment. There has to be a way you are able to remove me from that service?
    Thanks!

    Next time I read a blog, I hope that it does not fail me as much as
    this one. After all, Yes, it was my choice to read through, nonetheless I really believed you would probably have
    something interesting to talk about. All I hear is a bunch of complaining about something that
    you can fix if you weren’t too busy seeking attention.

    Spot on with this write-up, I absolutely believe this amazing site needs a lot more attention. I’ll probably be returning to see more, thanks for the information!

    You’re so awesome! I do not suppose I’ve read anything like this before.
    So nice to find another person with some genuine thoughts on this subject.

    Really.. thanks for starting this up. This website is one thing that’s
    needed on the web, someone with a little originality!

    I love reading a post that will make men and women think. Also, thank you
    for permitting me to comment!

    This is the perfect site for everyone who would like to understand this topic.
    You know so much its almost tough to argue with you (not that I personally
    would want to…HaHa). You definitely put a new spin on a subject which has been written about for many years.
    Great stuff, just wonderful!

    Aw, this was an extremely nice post. Spending some time and actual
    effort to create a very good article… but what can I say… I hesitate a whole lot and don’t seem
    to get nearly anything done.

    I’m amazed, I have to admit. Seldom do I encounter a blog that’s both equally educative and
    engaging, and without a doubt, you have hit the nail on the head.
    The problem is something that too few people are speaking intelligently about.
    I’m very happy that I came across this in my search for something
    relating to this.

    Oh my goodness! Impressive article dude! Thank you, However I am encountering problems with your
    RSS. I don’t know why I cannot subscribe to it. Is there anybody getting identical RSS problems?
    Anybody who knows the answer can you kindly respond? Thanx!!

    An outstanding share! I’ve just forwarded this onto a co-worker who has been conducting a little homework on this.
    And he actually bought me breakfast simply because I discovered it for him…

    lol. So allow me to reword this…. Thanks
    for the meal!! But yeah, thanks for spending time to discuss this matter here on your website.

    After looking over a few of the blog articles on your site, I seriously appreciate your way
    of blogging. I book marked it to my bookmark webpage list and will be checking back soon. Please check out my website too and let me
    know how you feel.

    This page certainly has all of the information I wanted concerning
    this subject and didn’t know who to ask.

    There is definately a great deal to find out about this topic.
    I like all the points you’ve made.

    You made some good points there. I looked on the net to find out more about the issue and found most individuals will go
    along with your views on this website.

    Nice post. I learn something new and challenging on sites I stumbleupon every
    day. It’s always useful to read articles from other writers and use a little something from other web
    sites.

    I blog often and I truly appreciate your information.
    This great article has truly peaked my interest.
    I am going to bookmark your site and keep checking for new information about once per week.

    I opted in for your Feed too.

    Pretty! This was a really wonderful article. Thank you for providing this information.

    Greetings! Very useful advice in this particular post! It
    is the little changes that produce the most important changes.
    Thanks a lot for sharing!

    Hi there! This blog post couldn’t be written much better!

    Looking at this post reminds me of my previous roommate!
    He continually kept preaching about this. I most certainly will send this information to him.
    Pretty sure he’s going to have a great read. I appreciate you for sharing!

    Howdy, I do think your site could possibly be having internet browser compatibility issues.
    Whenever I take a look at your website in Safari, it looks fine however when opening in I.E., it has some overlapping issues.
    I simply wanted to give you a quick heads up! Aside from that,
    fantastic site!

    Having read this I believed it was rather enlightening.
    I appreciate you finding the time and effort to
    put this information together. I once again find myself spending a lot of time both reading
    and commenting. But so what, it was still worth it!

    Good day! I could have sworn I’ve been to your blog before
    but after going through many of the articles I
    realized it’s new to me. Nonetheless, I’m certainly pleased I stumbled upon it and I’ll be book-marking it and checking back regularly!

    I needed to thank you for this excellent read!!
    I definitely loved every little bit of it.
    I have got you saved as a favorite to check out new things you post…

    Hi, I do believe this is an excellent blog. I stumbledupon it 😉 I will come back yet
    again since i have saved as a favorite it. Money and freedom is
    the greatest way to change, may you be rich and continue to help others.

    Your style is very unique in comparison to other
    folks I’ve read stuff from. Thanks for posting when you have the opportunity, Guess I’ll just book mark this web site.

    I used to be able to find good information from
    your articles.

    Good article! We are linking to this great content on our site.
    Keep up the good writing.

    This is a really good tip especially to those new to the blogosphere.
    Simple but very precise information… Many thanks for sharing
    this one. A must read post!

    I could not refrain from commenting. Very well written!

    Saved as a favorite, I love your website!

    Very good article. I’m facing some of these issues as well..

    Way cool! Some extremely valid points! I appreciate you
    writing this write-up and also the rest of the website is also really good.

    Excellent web site you have here.. It’s difficult to find high-quality writing like yours
    these days. I seriously appreciate people like you! Take
    care!!

    This is a topic which is close to my heart… Many thanks!
    Where are your contact details though?

    I really love your site.. Great colors & theme. Did you create this site yourself?
    Please reply back as I’m looking to create my own blog and want to find out where you got this from or what the theme
    is named. Kudos!

    Everyone loves it when people get together and share opinions.
    Great blog, stick with it!

    Very good info. Lucky me I came across your
    blog by chance (stumbleupon). I have saved it for
    later!

    This site was… how do I say it? Relevant!! Finally I have found something that helped me.
    Thanks!

    Everything is very open with a very clear clarification of the challenges.
    It was truly informative. Your site is extremely helpful.
    Many thanks for sharing!

    I’d like to thank you for the efforts you have put in writing this website.
    I really hope to see the same high-grade blog posts by you later on as well.
    In fact, your creative writing abilities has motivated me to
    get my own site now 😉 https://twitter.com/safewellmart

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here