Pietraszewcy przed plutonem egzekucyjnym fot. domena publiczna autor: Pokrowsky

Geniusze zazwyczaj nie mają lekko. Oni są bardzo często niezrozumiani, ludzie nieraz nie są w stanie pojąć, ich toku myślenia, ani ich projektów, ale zazwyczaj w takim wypadku są uważani, co najwyżej za dziwaków.

Nieraz są w swoich krajach dyskryminowani, głównie na niwie towarzyskiej przez nienawistników, rzadko na niwie społecznej, a jeszcze rzadziej przez władze swojego kraju, które raczej są dumne z takich ludzi i starają się wykorzystać ich talenty.

Jest jeden kraj, w którym geniusze są nie tylko byli dyskryminowani, ale i prześladowani, a wręcz zabijani. Ten kraj to Rosja. Szczególnie ciężki był los literatów i to nawet tych z absolutnie najwyższej półki.

Aleksander Puszkin – Pierwszy rosyjski pisarz o światowej sławie. Już na początku swej literackiej działalności został zesłany na południe Rosji za swoje wiersze. Potem nowy car, Mikołaj I złagodził mu karę i jednocześnie w drodze łaski mianował się jego „osobistym cenzorem”, cenzurując utwory Puszkina przesyłane do carskiej kancelarii. Mimo to w St. Petersburgu mieszkał pod nadzorem policyjnym. Puszkin został wplątany w intrygę i zginął w pojedynku z oficerem gwardii Mikołaja I.

Michał Lermontow – Drugi wielki poeta. Za wiersz o śmierci Puszkina został skazany na zesłanie na Kaukaz. Po powrocie do Rosji powtórnie zesłany na Kaukaz. Zginał w pojedynku z oficerem gwardii, który miał charakter egzekucji.

Fiodor Dostojewski – Ten wielki znawca ludzkiej duszy należał do kółka Pietraszewców. To było kółko, w którym dyskutowano o problemach filozoficzno-społecznych. Nazwa pochodziła od jego założyciela, socjalisty Michaiła Butaszewicza-Pietraszewskiego. Czytano zakazane książki. To było już za dużo dla carskiej władzy. W 1848 r. aresztowano 123 dyskutantów, których skazano na karę śmierci. Wśród nich był Dostojewski. Tak surowa kara była wynikiem strachu cara Mikołaja I, przed jakąś „wyimaginowaną” rewolucją, jako że rok wcześniej miała miejsce Wiosna Ludów. Przed egzekucją przycwałował carski kurier z aktami łaski. Dostojewskiemu zamieniono karę śmierci na 4 lata katorgi, po której jeszcze musiał odbyć 6-letnią służbę w wojsku jako szeregowy.

Mikołaj Gogol – autor znakomitego Rewizora i nie mniej znakomitych Martwych Dusz. Stał się przedmiotem wielu ataków, po bardzo realistycznym, aczkolwiek negatywnym sportretowaniu społeczeństwa rosyjskiego w 1 połowie XIX w. Załamany spalił drugi tom Martwych Dusz.

Lew Tołstoj – Najbardziej wpływowy w świecie rosyjski pisarz. Idee inspirowały Gandhiego i Marcina Lutera Kinga. Tołstoj największy autorytet moralny Rosji na przełomie XIX/XX w. został ekskomunikowany przez Cerkiew Prawosławną. Powodem takiego kroku by poparcie pisarza dla sekt kościoła prawosławnego oraz za głoszenie idei egalitarnych i religijnych sprzecznych z nauką cerkwi. Ze względu na olbrzymi autorytet w świecie, carskie władze nie zdecydowały się aresztować hrabiego.

Tych pięciu literatów to tylko wierzchołek przysłowiowej góry lodowej. To najwybitniejsi z najwybitniejszych pisarzy w historii literatury rosyjskiej. Ich losy są kwintesencją tego, co może spotkać genialnego człowieka w Rosji.

1 KOMENTARZ

  1. panie Tomaszewski,
    podaje pan „kwintesencję” i przykład najwybitniejszych 5-ciu na przestrzeni ok 70 lat.
    TYLKO dostojewski zaznał trudu aresztu. ŻADEN nie został zabity z wyroku!
    Czy naprawdę chce pan promować wspaniałomyślność carską, czy własną bemyślność?

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here